Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası
İnsan resursları və elmmetrik məlumatlar bazası
İnsan resursları və elmmetrik məlumatlar bazası
İbrahim Bağırov
ANAS_1531
Elmi fəaliyyət
Qeyd: Elmi fəaliyyət Google Scholar profilindəki nəşrlər əsasında süni intellekt (DeepSeek-V3.2-reasoner) tətbiqi ilə tərtib olunmuşdur.(12.02.2026)Ümumi xülasə (Sİ):
İbrahim Bağırov Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Akademik Ziya Bünyadov adına Şərqşünaslıq İnstitutunun Cənubi Azərbaycan şöbəsində elmi işçi vəzifəsində fəaliyyət göstərir. Elmi dərəcəsi və elmi adı yoxdur. Onun elmi fəaliyyəti əsasən İslam fəlsəfəsi sahəsində, xüsusilə klassik və post-klassik dövrlərdə nəfs (ruh) nəzəriyyələri, ruh-bədən problemi, Səfəvi dövrü fəlsəfəsi və Molla Sadranın təlimlərinə həsr olunmuşdur. Tədqiqat istiqamətləri konseptual olaraq qədim Yunan fəlsəfəsindən İslam intellektual ənənəsinə qədər geniş bir tarixi və fəlsəfi kontekstdə formalaşmışdır. Əsas və yüksək istinad almış əsərlər arasında 'On the Origin of Human Souls: The Case of Ibn Sina (Avicenna) and Mullah Sadra (Sadraddin Shirazi)' (2024, 1 sitat) və 'THE SOUL-BODY PROBLEM: THE INCONSISTENT TETRAD AND ITS RESOLUTION IN SADR AL-DIN SHIRAZI’S PERSPECTIVE' (2025) xüsusi diqqət çəkir. Bu əsərlər elmi yenilik kimi nəfsin mənşəyi və ruh-bədən münasibətlərinə dair yeni perspektivlər təqdim edir və praktik əhəmiyyəti ilə İslam fəlsəfəsi tədqiqatlarında müasir müzakirələrə əhəmiyyətli töhfə verir. Nəşr spektrinə beynəlxalq indeksli jurnallarda, konfrans materiallarında və elmi bazalarda dərc olunmuş işlər daxildir. Elmmetrik göstəricilərə görə, Google Scholar-da 18 nəşri, 1 sitatı, h-index 1, i10-index 0 qeyd olunub. AMEA DərgiPark-da isə 1 nəşri mövcuddur.
Tədqiqat maraqları (Sİ):
- İslam fəlsəfəsində nəfs nəzəriyyələrinin, xüsusilə İbn Sina və Molla Sadranın yanaşmalarının müqayisəli tədqiqi.
- Ruh-bədən problemlərinin qədim Yunan və İslam fəlsəfəsi kontekstində inkişafı və həll yolları.
- Səfəvi dövründə intellektual elmlərin dirçəlişi və İsfahan Fəlsəfə Məktəbinin fəlsəfi irsinin tədqiqi.
- Molla Sadranın transendent hikmət sistemində fəlsəfi metodologiya və bilik mənbələrinin sintezi.
İxtisas sahələri (Sİ):
- İslam Fəlsəfəsi
- Ruh Fəlsəfəsi
- Səfəvi Tədqiqatları
- Müqayisəli Din
- İntellektual Tarix
Şəxsi məlumatlar
Tam Adı:
İbrahim Rəfail oğlu Bağırov
Elmi dərəcə:
Elmi ad:
Təvəllüd:
İş ünvanı:
Əlaqə nömrəsi:
Email:
- ibrahimbaghirov@anas.az
İş yeri məlumatları
Təşkilat / Şöbə:
Akademik Ziya Bünyadov adına Şərqşünaslıq İnstitutu / Cənubi Azərbaycan şöbəsi
Vəzifə:
Elmi işçi
Əsas iş yeri:
Bəli
İşləmə müddəti:
1 Yanvar 2024 –
H/h
| İşin adı | Jurnalın adı, Nəşriyyat, cild, N | Müəlliflər | İstinad sayı | Nəşr tarixi | Abstrakt və oxşar məqalələr |
|---|---|---|---|---|---|
| SOUL/MIND-BODY PROBLEM IN ANCIENT GREEK: PRE-PHILOSOPHICAL AND PRE-SOCRATIC PERIODS | Journal of Young Researcher /Cild: 9 /N: 4 | Ibrahim Rafail Baghirov | 0 | 2023 |
Soul/mind-body problem is one of the most …
Soul/mind-body problem is one of the most significant problems of the philosophy of mind that increasingly taxes philosophers’ brains. Although the mind-body problem is mainly associated with the name of the French philosopher Rene Descartes, essentially its origination dates back to ancient times. Like many philosophical issues mind/soul-body problem too started to be discussed in ancient Greece. However, there were various opinions on the soul amongst Greeks. The idea of an immaterial soul, usually associated with Plato, was not popular among the first Greek philosophers except for Pythagoras. In pre-Socratic philosophy and in Homeric texts which represent the pre-philosophical period, we do not observe substantial dualism. This article, which is an attempt to discuss the idea of the soul and soul-body relations of the Homeric and pre-Socratic periods, exploring ancient Greeks’ understanding of the matter, tries to analyze the evolution of this problem before Socrates.
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| Tarix | Ümumi Məqalə sayı | Ümumi İstinad sayı | h index | i10 index |
|---|---|---|---|---|
| 1 Mart 2026 | 19 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Fevral 2026 | 18 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Yanvar 2026 | 18 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Dekabr 2025 | 17 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Noyabr 2025 | 17 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Oktyabr 2025 | 17 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Sentyabr 2025 | 17 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Avqust 2025 | 16 | 1 | 1 | 0 |
| 1 İyul 2025 | 16 | 2 | 1 | 0 |
| 1 İyun 2025 | 16 | 1 | 1 | 0 |
| 1 May 2025 | 16 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Aprel 2025 | 16 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Mart 2025 | 15 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Fevral 2025 | 15 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Yanvar 2025 | 15 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Dekabr 2024 | 12 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Noyabr 2024 | 12 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Oktyabr 2024 | 12 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Sentyabr 2024 | 12 | 1 | 1 | 0 |
| 1 Avqust 2024 | 12 | 1 | 1 | 0 |
| 1 İyul 2024 | 12 | 1 | 1 | 0 |
| 1 İyun 2024 | 12 | 2 | 1 | 0 |
Content for WOS.
| İşin adı | Jurnalın adı, Nəşriyyat, cild, N | Müəlliflər | İstinad sayı | Nəşr tarixi | Abstrakt və oxşar məqalələr |
|---|---|---|---|---|---|
| Molla Sadrâda beşerî nefislerin meâdı | Sosyal Bilimler Enstitüsü | İbrahim Baghirov | 0 | 0 | |
| THE SOUL-BODY PROBLEM: THE INCONSISTENT TETRAD AND ITS RESOLUTION IN SADR AL-DIN SHIRAZI’S PERSPECTIVE | HISTORY OF SCIENCE /Cild: 6 /N: 1 | Ibrahim Baghirov | 0 | 2025 |
The “inconsistent tetrad” refers to the four …
The “inconsistent tetrad” refers to the four propositions commonly used in the philosophy of mind to address the issue of the mind-body relation. As the name suggests, although each of these propositions may individually be true, only three of them can be true at the same time, while one must always be false. For instance: 1) The soul is a non-material substance; 2) The body is a material substance; 3) The soul and body are in relation to each other; 4) The relationship between material and non-material entities is impossible. Throughout the history of philosophy, different philosophers have provided various solutions to this problem. Dualists, who believe in the non-material nature of the soul, reject the fourth proposition, which denies the possibility of the relationship between material and non-material entities. In contrast, proponents of physicalist theories attempt to resolve the issue by materializing the soul.This paper attempts to analyze the inconsistent tetrad from the perspective of the 17th-century Safavid philosopher Sadr al-Din Shirazi. After explaining the nature of the inconsistent tetrad, the paper discusses Shirazi’s concept of the soul. It then examines which propositions, from the
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| On the Origin of Human Souls: The Case of Ibn Sina (Avicenna) and Mullah Sadra (Sadraddin Shirazi) | Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi /Cild: 11 /N: 5 səh: 3575-3585 | Ibrahim Baghirov | 1 | 2024 |
Subscribing to the Platonic concept of the …
Subscribing to the Platonic concept of the immaterial soul, both Ibn Sina (Avicenna) and Sadraddin Shirazi (Mulla Sadra) accept the idea that human beings possess something beyond the material bodies that represent them in the physical world. However, there are significant differences between their concepts of the soul. One of these differences relates to the origination of the human soul. This paper examines these Muslim philosophers’ approaches to the issue of the soul’s origination. They both consider human souls to be originated, but they differ significantly in terms of the nature of the soul at its origination. Ibn Sina, in line with other Muslim thinkers and defenders of the Platonic soul concept, views it as an immaterial entity upon its coming into existence. However, Mulla Sadra believes that the soul is corporeal at the beginning of its earthly existence. Beyond the issue of the soul’s nature, they also hold different views on how the soul comes into being or is created. Avicenna, as an absolute dualist, believes that the soul is created externally to the body and then added to it, whereas Mulla Sadra holds that it emerges within the body through the evolutionary substantial movement of the latter. Given the variations in these philosophers’ theories on the matter, the paper concludes with the claim that, despite their agreement on the denial of the soul’s pre-existence, there are essential differences between their theories of origination. Ibn Sina appears to be a dualist, while Mulla Sadra leans toward monism.
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| The Revival of Intellectual Sciences during the Safavid Period: Isfahan School of Philosophy and Sadraddin Shirazi | Metafizika Journal / Academygate Publishing /Cild: 7 /N: 3 səh: 41-58 | Ibrahim Baghirov | 0 | 2024 |
In the history of Islamic philosophy, one …
In the history of Islamic philosophy, one period that attracts researchers' attention, particularly in recent times, is the Safavid era. This is because the Safavid period witnessed a resurgence in philosophical thought within Islamic tradition after a period of stagnation following the classical stage that lasted several centuries. Until the middle of the last century, Western scholars, and before them orientalists, often viewed Islamic philosophy as having concluded after Ibn Rushd, due to Ghazali’s refutations. However, intellectual activities during the Safavid era proved these assumptions incorrect. During the Safavid period, particularly after Shah Abbas I ascended to power and fostered a conducive environment, figures like Mir Damad and Sheikh Bahai, who enjoyed the Shah's patronage, sought to advance their intellectual perspectives. The philosophical milieu they cultivated in the Safavid capital, Isfahan, is now recognized as the Isfahan School of Philosophy. This school, characterized by its syncretic nature, endeavored to reconcile various strands of classical Islamic thought. Sadraddin Shirazi, the most renowned figure of the Isfahan School of Philosophy, succeeded in achieving this aim through his philosophical endeavors. Sadraddin Shirazi synthesized various methods of knowledge acquisition available in Islamic philosophy -whether religious, philosophical, or gnostic-and attempted to demonstrate that apparent contradictions among them were not inherent. This paper explores the scientific and philosophical environment of the Safavid period, focusing on the emergence of the Isfahan School of Philosophy and its foremost representative …
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| SADRADDIN SHIRAZI’S CORPOREAL ORIGINATED AND SPIRITUAL SUBSISTED SOUL CONCEPT AS AN ANSWER TO THE MIND-BODY PROBLEM | ПЕРСПЕКТИВИ. СОЦІАЛЬНО-ПОЛІТИЧНИЙ ЖУРНАЛ /N: 1 səh: 23-32 | Ibrahim Baghirov | 0 | 2024 |
The nature of the soul and its …
The nature of the soul and its relationship with the body have always been a matter of concern for philosophers throughout the history of philosophy. Today, this and other related issues are discussed within the philosophy of mind under the name of mind-body problem. The issue of the mind-body problem, or the soul and its relation to the body, has received special attention in Islamic philosophy. One of the Muslim philosophers who extensively wrote on this issue was Sadraddin Shirazi, widely known as Mulla Sadra. This paper examines Sadraddin Shirazi’s approach to the mind-body problem. It is known that historically, most philosophers regarded human beings as a composition of a material body and an immaterial soul. Although this dualistic approach to human beings has a long history, it became more popular due to French philosopher René Descartes’ endeavors. Generally, Muslim philosophers were also dualists, like Descartes. However, Sadraddin Shirazi, who was Descartes’ contemporary, rejects earlier philosophers’ theories on human nature. He claims that a human being, when it comes into existence, is material, while this material being gradually evolves into an immaterial being. The soul’s journey from material being to immaterial one becomes possible thanks to substantial motion. Shirazi’s famous theory on this issue is known as the soul’s corporeal origination and spiritual subsistence. Though this paper acknowledges Shirazi’s theory’s originality and coherence, it remains skeptical about the issue that whether his theory corresponds to dualism or monism. Now, after discussing Sadraddin Shirazi’s view on the issue, I can …
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| KLASSİK DÖVR İSLAM FƏLSƏFƏSİNDƏ NƏFS NƏZƏRİYYƏLƏRİ: KİNDİ (800-870), FƏRABİ (873-950) VƏ İBN SİNA (980-1037) NÜMUNƏSİ | Xəbərlər məcmuəsi / Elm nəşriyyatı /Cild: 9 /N: 5 səh: pp. 242-252 | İbrahim Bağırov | 0 | 2023 | |
| Philosophical Methodology and Sources of Sadraddin Shirazi | book | Ibrahim Baghirov | 0 | 2023 |
The purpose of this article is to …
The purpose of this article is to discuss Safavid period Islamic philosopher Sadraddin Shirazi’s philosophical methodology and the sources of the school founded by him. The article relies on research conducted on Shirazi philosophy. It shows that Shirazi through synthesizing the methods of the earlier schools that existed in Islam to acquire knowledge devised a new mechanism for acquiring knowledge. Before coming to Shirazi, intellectual movements formed during Islam’s classical period, such as peripateticism, illuminationism, theology and Gnosticism, were of different views regarding the best way to reach the truth. For example, for peripatetics reason, for theologians revelation, for gnostics/mystics intuition or personal experience were important, but ishraqi school was somewhere between peripatetic and Gnostic schools. Sadraddin Shirazi, though, considered all these agents necessary, for they complement each other, and said they should be utilized altogether to obtain ultimate reality. Similarly, considering his philosophical sources, we see that he is influenced almost by all philosophical schools as well as religious sources. However, Ibn Sina and Ibn Arabi’s influence on him was more profound compared to other philosophers.
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| Sədrəddin Şirazinin nəfs konsepsiyası | book | Ibrahim Baghirov | 0 | 2023 |
Fəlsəfə tarixinə nəzər yetirdiyimiz zaman insanın mental …
Fəlsəfə tarixinə nəzər yetirdiyimiz zaman insanın mental hallarının əsasən ruh/nəfs fikri ilə izah edildiyinin şahidi oluruq. Nəfsin mahiyyəti məsələsi isə qədim yunan filosoflarından bəri müzakirə olunmuş və bu barədə fərqli nəzəriyyələr ortaya qoyulmuşdur. Qədim yunan filosoflarından Platon nəfsin maddi bədəndən təmamilə fərqli, qeyri-maddi bir substansiyadan təşkil olunduğunu düşünür və onun bədəndən müstəqil var ola bilən, əzəli və əbədi olduğunu iddia edirdi. Substansial dualizm olaraq tanınan bu nəzəriyyəni qəbul etməyən Aristotel isə nəfsi bədənin mükəmməlliyi kimi tərif edir və Platondan fərqli olaraq onun bədəndən öncə var olması fikrini, eləcə də, ölümsüzlüyünü inkar edirdi. İslam filosofları Aristotelin nəfs tərifini qəbul etsələr də onu Platon kimi qeyri-maddi substansiya hesab edir və insanın maddi bədən və qeyri-maddi nəfsdən təşkil olunduğunu deyirdilər. Səfəvilər dövrünün İslam filosofu Sədrəddin Şirazi isə sələflərindən bir çox cəhətdən fərqlənən nəfs konsepsiyası ilə çıxış edir. O da İbn Sina və digər müsəlman filosoflar kimi nəfsin “orqanları olan təbii bir cismin ilk mükəmməlliyi (ἐντελέχια)” olmasına dair aristotelist tərifi qəbul edir, ancaq onun fikrincə tərifdəki orqanlar maddi bədən üzvləri olmayıb, nəfsin gücləridir. Platondan fərqli olaraq Şirazi nəfsin əzəli olmayıb yarandığını qəbul edir. Lakin nəfsin bədənlə birlikdə yarandığını düşünən İbn Sinadan fərqli olaraq Şirazi nəfsin yarandığı zaman mücərrəd varlıq olması fikrini rədd edir. Ona görə nəfs maddi bədəndə ortaya çıxır. Maddi yaransa da Şiraziyə görə nəfs təbiətən sahib olduğu substansial hərəkət sayəsində zamanla dəyişərək ruhani varlığa çevrilərək ölümsüzlük …
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| Platon və Aristotelin nəfs və onun bədənlə olan münasibətinə dair düşüncələri | Din Araşdırmaları Jurnalı səh: 191-212 | İbrahim Bağırov | 0 | 2023 |
Bu məqalədə fəlsəfə tarixinin ən məşhur filosofları …
Bu məqalədə fəlsəfə tarixinin ən məşhur filosofları – Platon və Aristotelin “nəfs” anlayışı və filosofların nəfslə-bədən arasındakı münasibətlərin keyfiyyətinə dair düşüncələri analiz edilir. Yazıda Platonun bir sıra əsərinə istinad olunmaqla yanaşı, əsas kimi, onun “Fedon” dialoqundan və Aristotelin “De Anima”sından istifadə edilmişdir. Platon fəlsəfə tarixində dualizmin müdafiəçisi kimi çıxış etmiş və hazırda da onun bu mövqeyi tanınır. Bəzən onu dualizmi sistemləşdirən filosof kimi qəbul edənlər də olmuşdur. Platonun bu ideyanı ən açıq şəkildə dəstəklədiyi və müzakirə etdiyi əsəri – “Fedon” dialoqudur. “Fedon” dialoqundakı insan nəfsinin bəsitliyi, onun bədəndən öncə və ondan müstəqil olmasına dair arqumentlərdən çıxış edərək, Platonun nəfsi bədəndən ayrı, ona ehtiyac duymadan var ola bilən müstəqil substansiya kimi gördüyünü demək mümkündür. Buna baxmayaraq, filosofun digər bəzi dialoqlarında nəfsin fərqli mərtəbələrindən bəhs etdiyi müşahidə olunur. Bu da onun bəsit ruhani nəfs fikrindən uzaqlaşdığı təəssüratını yaradır. Məqalədə göstərilir ki, Platonun “qeyri-maddi nəfs” anlayışı bütün dialoqlarında “Fedon”da olduğu qədər açıq olmasa da, filosofun dualist düşüncədən tamamilə uzaqlaşdığını söyləmək doğru deyildir. Platondan fərqli olaraq, məsələyə daha çox elmi nöqteyi-nəzərdən yanaşan Aristotel nəfsi bədənin mükəmməlliyi və ya entelexiası hesab edir. Aristotelə görə, nəfs maddə deyil, bədən də nəfs deyil, ancaq nəfsə sahibdir, yaxud nəfsi, ruhu mövcuddur. Qüvvə olan bədən nəfsin maddəsidir, nəfs isə bədəninforması, onun aktuallığıdır. Bunların bir, yaxud iki fərqli substansiya olması məsələsinə gəldikdə, Aristotel …
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| ANTİK YUNAN DÜŞÜNCƏSİNDƏ RUH/NƏFS-BƏDƏN PROBLEMİ: FƏLSƏFƏ ÖNCƏSİ VƏ PRESOKRATİK DÖVR | GƏNC TƏDQİQATÇI JURNALI / Elm nəşriyyatı /N: № 4 səh: pp. 142-149 | İbrahim Bağırov | 0 | 2023 | |
| Sədrəddin Şirazinin fəlsəfi metodologiyası və qaynaqları | book | İbrahim Bağırov | 0 | 2023 |
The purpose of this article is to …
The purpose of this article is to discuss Safavid period Islamic philosopher Sadraddin Shirazi’s philosophical methodology and the sources of the school founded by him. The article relies on research conducted on Shirazi philosophy. It shows that Shirazi through synthesizing the methods of the earlier schools that existed in Islam to acquire knowledge devised a new mechanism for acquiring knowledge. Before coming to Shirazi, intellectual movements formed during Islam’s classical period, such as peripateticism, illuminationism, theology and Gnosticism, were of different views regarding the best way to reach the truth. For example, for peripatetics reason, for theologians revelation, for gnostics/mystics intuition or personal experience were important, but ishraqi school was somewhere between peripatetic and Gnostic schools. Sadraddin Shirazi, though, considered all these agents necessary, for they complement each other, and said they should be utilized altogether to obtain ultimate reality. Similarly, considering his philosophical sources, we see that he is influenced almost by all philosophical schools as well as religious sources. However, Ibn Sina and Ibn Arabi’s influence on him was more profound compared to other philosophers.
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| "İrfan və fəlsəfə perspektivindən kamil insan nəzəriyyəsi" kitabı haqqında | METAFIZIKA Учредители:" Metafizika" Beynəlxalq Mərkəzi /Cild: 5 /N: 19-3 səh: 161-165 | Bağırov İbrahim | 0 | 2022 |
(Nəzəriyyəye ensane kamel əz didgahe erfan və …
(Nəzəriyyəye ensane kamel əz didgahe erfan və fəlsəfə) kitabında fəlsəfədə, xüsusilə də irfanda ən önəmli məsələlərdən biri olan “kamil-insan konsepsiyası” İbn Ərəbi və Sədrəddin Şirazinin nəzəri irfan və transendental hikmət düşüncəsi baxımından təhlil edilir. Təsəvvüf tarixinin xüsusi əhəmiyyət kəsb edən problemlərinin başında gələn “kamil insan konsepsiyası” ontoloji və epistemoloji problemlərlə bağlı olmaqdan ziyadə,
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| “Molla Sədra fəlsəfəsi” kitabının dəyərləndirilməsi | METAFIZIKA Учредители:" Metafizika" Beynəlxalq Mərkəzi /Cild: 5 /N: 20-4 səh: 200-204 | İbrahim Bağırov | 0 | 2022 |
S. Şirazinin islam fəlsəfəsinə, fəlsəfi kəlama və …
S. Şirazinin islam fəlsəfəsinə, fəlsəfi kəlama və nəzəri irfana olan bağlılığını sonuncu iki hissədə aydın şəkildə müşahidə etmək mümkündür. O, Tanrının varlığının isbatı üçün irəli sürdüyü argumentdə Tanrının bilgisi və Onun axirət aləminə dair idrakı məsələsində daha çox təşəbbüskarlıq etməsi ilə bərabər özündən əvvəlki düşüncə məktəblərinin yüksək sinkretik tərkibini ortaya qoyur. Kitabın əsas hissəsi ontologiyaya ayrılmışdır. Fəzlur Rəhman burada qeyd etdiyimiz kimi beş fəsildə islam fəlsəfəsindəki varlıq və mahiyyət bölgüsünü Ş. Sührəverdinin əsaləti mahiyyəti müdafiə edən yanaşmasını və Sədrəddin Şirazinin özündən öncəki filosoflarla olan fikir ayrılıqlarını gözəl şəkildə şərh edir. Müəllif Sədrəddin Şirazinin Ş. Sührəverdinin ontologiyasına olan tənqidlərinin əsaslarını açıqladıqdan sonra onun əsaləti vücudun müdafiəsinə dair olan fikirlərinə yönələrək izah edir ki, Sədrəddin Şirazinin fəlsəfəsi baxımından bütün şeylər (var olanlar/concrete things) varlığın təşkikiliyi (principle of gradation) prinsipinə əsaslanır. Obyektiv gerçəkliyə sahib olan, əsl olan sadəcə həqiqətin özü olan “varlıq” dır. Ağlımız bu fərqli varlıq tərzlərindən (mode of being) mahiyyəti mücərrədləşdirərək təsəvvür edir. Bu səbəbdən mahiyyətlər nə təmamilə həqiqi nə də təmamilə qeyri həqiqidirlər. Sədrəddin Şirazi inanırdı ki,“xalis varlıq”(pure being) mahiyyətə sahib deyil. Çünki bu varlıq, varlıq tərzindən məhrumdur. Mahiyyətin təsəvvürü və ya mücərrədləşdirilməsi ancaq varlıq tərzindən (modalized being) mümkündür. Şiraziyə görə mahiyyətlər varlığın hüdudları əsasında (delimitations of being) mücərrədləşdirilən (əldə olunan) anlayışlardır. Varlıq nə qədər şiddətlidirsə …
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| İbn Sinanın məad anlayışı | Din Araşdırmaları Jurnalı səh: 103-117 | İbrahim Bağırov | 0 | 2021 |
Məad məsələsi, bu ad altında olmasa da, …
Məad məsələsi, bu ad altında olmasa da, nəfsin ölümsüzlüyünü qəbul edən Antik yunan filosoflarından başlayaraq müzakirə edilən fəlsəfi problemlərdən biridir. Bu anlayış dinlərdə, xüsusilə də İslamda müstəsna əhəmiyyətə malikdir. Fəlsəfi problem olması, dini baxımdan mərkəzi önəmə yiyələnən məsələlərdən biri olmasından əlavə, İslam filosofları bu mövzuya xüsusi diqqət ayırmışlar. İslam filosofları arasında sözügedən mövzu ilə ciddi şəkildə məşğul olan və məsələ ilə bağlı xeyli yazı qələmə alan mütəfəkkirlərdən biri də İbn Sinadır. İbn Sina “Kitabuş-şifa”, “Kitabun-nəcat”, “Daneşnamei-Alai”, “Əzhəviyyə fıl-məad”, “əl-Məbdə vəl-məad”, “Məad risaləsi” və “Nəfs risaləsi” kimi əsərlərində bu problemi araşdırıb fikirlərini ortaya qoymuşdur. İbn Sina həm ruhani, həm də cismani məad anlayışını qəbul edir. Buna baxmayaraq, ona görə, bu iki məad formasının fəlsəfi olaraq əsaslandırılması mümkün olan ruhani məad anlayışıdır. O, əsərlərində peyğəmbərin xəbər verdiyi cismani məadı qəbul etdiyini iddia etsə də, bu məad formasının fəlsəfi isbatını mümkün hesab etməmiş, ağlın cismani məadı deyil, ruhani məadı qəbula yanaşdığını irəli sürmüşdür. Filosof məad problemi ilə bağlı qələmə aldığı “Əzhəviyyə ” risaləsində ruhani məadı sübut etməyə çalışmaqla yanaşı, digər əsərlərində etdiyi kimi, cismani məadı rəvayətlərə əsasən qəbul etdiyini vurgulamamış, həmçinin dini mətnlərdəki axirətlə bağlı xəbərlərin təvil edilməli olduğunu bildirmişdir. Nəticədə, filosofun məadla bağlı fikirləri özündən sonra gələn bir çox mütəfəkkir tərəfindən tənqid edilmiş, hətta onun təkfir olunmasına qədər belə gətirib çıxarmışdır. Bu məqalədə İbn Sinanm cismani və ruhani …
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| SADREDDİN ŞÎRÂZÎ’YE GÖRE NEFSİN HUDÛSU VE ONUN BEDENLE OLAN İLİŞKİSİ | Metafizika jurnalı /Cild: 4 /N: say 2 səh: 8-32 | Aladdin MALIKOV Ibrahim BAGHIROV | 0 | 2021 |
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| İslam dünyasında fəlsəfi məktəblər və mütəaliyə fəlsəfəsi | Azərbaycan şərqşünaslığı / Mihan MMC /Cild: 19 /N: №01 səh: 82-89 | Ibrahim Baghirov | 0 | 2020 | |
| Religion and Philosophy in the Philosophy of Sadr Al-Din Al-Shirazi | book | Aladdin Malikov, Ibrahim Baghirov | 0 | 2025 |
The relationship between philosophy and religion is …
The relationship between philosophy and religion is considered one of the most significant and complex issues in the history of human thought. In Islamic intellectual tradition, this problem has been actively discussed, particularly in the context of the relationship between reason and revelation. Whether there is a contradiction between philosophy and religion, or whether they should be regarded as different paths leading to the same truth, has occupied the minds of many Islamic philosophers. Among the prominent Muslim thinkers who addressed this issue, Sadr al-Din al-Shirazi, a major philosopher of the 17th-century Safavid period, stands out. This paper explores the relationship between religion and philosophy, reason and revelation in the philosophical worldview of Sadr al-Din al-Shirazi. With the translation and spread of ancient Greek philosophical heritage in the Islamic world, the philosophy–religion issue emerged as a major topic, and its nature has been interpreted in various ways by different thinkers. Shirazi paid special attention to this matter, emphasizing that philosophy and religion originate from the same source, and that the apparent contradiction between them is due to the limitations of human understanding. He viewed reason both as the foundation of faith and as a complement to revelation, and he defended the inseparable connection between true knowledge and belief. The paper demonstrates how, within the framework of Shirazi’s “Transcendent Philosophy,” the relationships among reason, faith, mysticism, and religious law are reconciled. The author also highlights that Shīrāzī upheld the principle of harmony with the Qur …
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| SOUL/MIND-BODY PROBLEM IN ANCIENT GREEK: PRE-PHILOSOPHICAL AND PRE-SOCRATIC PERIODS | Journal of Young Researcher /Cild: 9 /N: 4 | Ibrahim Rafail Baghirov | 0 | 2023 |
Soul/mind-body problem is one of the most …
Soul/mind-body problem is one of the most significant problems of the philosophy of mind that increasingly taxes philosophers’ brains. Although the mind-body problem is mainly associated with the name of the French philosopher Rene Descartes, essentially its origination dates back to ancient times. Like many philosophical issues mind/soul-body problem too started to be discussed in ancient Greece. However, there were various opinions on the soul amongst Greeks. The idea of an immaterial soul, usually associated with Plato, was not popular among the first Greek philosophers except for Pythagoras. In pre-Socratic philosophy and in Homeric texts which represent the pre-philosophical period, we do not observe substantial dualism. This article, which is an attempt to discuss the idea of the soul and soul-body relations of the Homeric and pre-Socratic periods, exploring ancient Greeks’ understanding of the matter, tries to analyze the evolution of this problem before Socrates.
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |
| SƏDRƏDDİN ŞİRAZİNİN FƏLSƏFİ METODOLOGİYASI VƏ QAYNAQLARI | “Metafizika” Journal (ISSN 2616-6879),(№ 2, 2023) | Ibrahim Baghirov | 0 | 2023 |
The purpose of this article is to …
The purpose of this article is to discuss Safavid period Islamic philosopher Sadraddin Shirazi’s philosophical methodology and the sources of the school founded by him. The article relies on research conducted on Shirazi philosophy. It shows that Shirazi through synthesizing the methods of the earlier schools that existed in Islam to acquire knowledge devised a new mechanism for acquiring knowledge. Before coming to Shirazi, intellectual movements formed during Islam’s classical period, such as peripateticism, illuminationism, theology and Gnosticism, were of different views regarding the best way to reach the truth. For example, for peripatetics reason, for theologians revelation, for gnostics/mystics intuition or personal experience were important, but ishraqi school was somewhere between peripatetic and Gnostic schools. Sadraddin Shirazi, though, considered all these agents necessary, for they complement each other, and said they should be utilized altogether to obtain ultimate reality. Similarly, considering his philosophical sources, we see that he is influenced almost by all philosophical schools as well as religious sources. However, Ibn Sina and Ibn Arabi’s influence on him was more profound compared to other philosophers.
Daha çox
Əlaqəli məqalələr(Google) |